5 kiệt tác văn học từng bị cấm xuất bản tại Hoa Kỳ

Ít ai nghĩ rằng những kiệt tác văn học phổ biến ngày nay lại từng bị cấm xuất bản, nhất là ở một quốc gia nổi tiếng tự do, dân chủ như Hoa Kỳ. Dẫu vậy, trước sự phê phán của các độc giả bảo thủ, chính quyền Mỹ đã ra lệnh cấm xuất bản hoặc thu hồi những kiệt tác ấy.

1. The Catcher in the Rye (Bắt trẻ đồng xanh) – J.D. Salinger

Bìa gốc bản tiếng Anh, ảnh: pynamopet.webege.com

Xuất bản lần đầu tiên tại Hoa Kỳ năm 1951, cuốn sách mô tả tường tận ba ngày trong cuộc đời rắc rối của một cậu bé nổi loạn 16 tuổi Holden Caulfield. Vài năm sau, cuốn sách này bị cấm xuất bản bởi nhiều người cho rằng hình tượng Holden sẽ tác động xấu đến tâm lý thanh niên Mỹ.

Năm 1960, một giáo viên đã bị sa thải vì đã giới thiệu “Bắt trẻ đồng xanh” trên lớp. Từ 1961 đến 1982, tiểu thuyết này là tác phẩm bị kiểm duyệt cắt bỏ nhiều nhất trong hệ thống các trường trung học và thư viện của Hoa Kỳ. Nhưng ngày nay, cuốn sách lại trở thành một kiệt tác văn học hàng đầu được giảng dạy tại Mỹ.

2. To Kill a Mockingbird (Giết con chim nhại) – Harper Lee

Bìa gốc bản tiếng Anh và nhà văn Harper Lee, ảnh: gardenandgun.com

“Giết con chim nhại” là cuốn tiểu thuyết thuộc loại bán chạy nhất thế giới với hơn 10 triệu bản. Cuốn tiểu thuyết được xuất bản vào năm 1960 và đã giành được giải Pulitzer cho tác phẩm hư cấu năm 1961.

Harper Lee từng cho biết hình mẫu nhân vật Jean Louise “Scout” Finch được xây dựng dựa vào chính bản thân mình. Mặc dù, chuyện kể với sự ngây thơ, ấm áp, vui vẻ nhưng xen lẫn các vấn đề gai góc như nạn phân biệt chủng tộc, cưỡng bức tình dục. Có một thời gian, cuốn sách bị hoài nghi về giá trị đích thực và cấm xuất bản.

3. The Perks of Being a Wallflower (Đặc quyền của E thẹn) – Stephen Chbesky

Poster bộ phim chuyển thể, ảnh: chrisreedfilm.com

Tác phẩm này xuất bản năm 1999, kể về một học sinh năm đầu của trường trung học hay xấu hổ và sống nội tâm, sau cái chết của hai người thân, đã bị trầm cảm, rồi thoát khỏi “vỏ ốc” của mình nhờ những người bạn mới.

Theo Hiệp hội Thư viện Mỹ, tiểu thuyết này thuộc danh sách hạn chế phát hành hoặc bị cấm vì có quá nhiều cảnh liên quan tới tình dục và ma túy. Tương tự như thế, bộ phim chuyển thể đã phát hành năm 2012 cũng cấm khán giả dưới 16 tuổi do đề cập đề tài bạo lực, tình dục và quan hệ ở tuổi thiếu niên, tình dục đồng giới, tập trung phân tích thái độ thụ động và sợ hãi ở tuổi giao thời.

4. The Grapes of Wrath (Chùm nho uất hận) – John Steinbeck

Bìa gốc bản tiếng Anh, ảnh: icollector.com

Tác phẩm này được phát hành năm 1939 bao gồm 30 chương, phản ánh những biến đổi sâu sắc của nông thôn Mỹ trong thời kỳ Đại suy thoái.

Mặc dù được giới tinh hoa văn học hân hoan đón nhận, tiểu thuyết này chính thức bị cấm và bị phê phán ở Mỹ. Nhiều người bị sốc với cảnh mô tả sự bần cùng của công nhân thành thị, nông dân Mỹ khi buộc phải rời bỏ quê hương. Tuy nhiên giá trị thật sự của cuốn sách đã được khẳng định khi Jonh Steinbeck nhận giải Pulitzer 1940 và giải Nobel Văn học 1962.

5. Adventures of Huckleberry Finn (Những cuộc phiêu lưu của Huckleberry Finn) – Mark Twain

Bìa tiếng Anh của cuốn sách, ảnh: isach.info

Tiểu thuyết này được xuất bản năm 1884, kể về những cuộc phiêu lưu của Huckleberry Finn trên dòng sông Mississippi với người bạn là Jim, một nô lệ đang chạy thoát. Quyển sách thể hiện thái độ châm biếm những quan điểm ở miền Nam Hoa Kỳ thời tiền chiến, đặc biệt là quan điểm kỳ thị chủng tộc.

Thư viện tại Concord, Massachussetts từng cấm lưu hành quyển này sau khi nó được xuất bản vì “đề tài lòe loẹt” và sử dụng quá nhiều từ ngữ miệt thị (chữ “nigger” được dùng 215 lần). Tuy nhiên, cuốn sách vẫn được ưa chuộng, hình ảnh Huck và Jim trên chiếc bè chạy theo dòng sông, đi đến tự do, là một trong các hình ảnh bất hủ của văn học Hoa Kỳ.

Hoài Bảo

Từ khóa: